Zadania z elektrostatyki

Ładunki przyciągają się i odpychają zgodnie z prawem Coulomba, łudząco podobnym do prawa grawitacji. Od elektryzowania przez pocieranie po kondensatory.

Zadania do rozwiązania od razu

  1. Łatwe · nr 4441

    Natężenie pola elektrycznego, w którym na ładunek 3 μC działa siła 0,012 N

    Na ładunek \(q = 3 \cdot 10^{-6}\ \text{C}\) umieszczony w polu elektrycznym działa siła \(0{,}012\ \text{N}\). Jakie jest natężenie pola w tym miejscu?

    Sprawdź odpowiedź i zobacz rozwiązanie
  2. Łatwe · nr 4409

    Ładunek kondensatora 50 μF naładowanego do napięcia 200 V

    Kondensator o pojemności \(50\ \mu\text{F}\) naładowano do napięcia \(200\ \text{V}\). Jaki ładunek zgromadził?

    Sprawdź odpowiedź i zobacz rozwiązanie
  3. Łatwe · nr 4377

    Napięcie, przy którym przeniesienie 3 C wymaga pracy 12 J

    Przy przeniesieniu ładunku \(3\ \text{C}\) między dwoma punktami pole elektryczne wykonało pracę \(12\ \text{J}\). Jakie jest napięcie między tymi punktami?

    Sprawdź odpowiedź i zobacz rozwiązanie
  4. Łatwe · nr 4345

    Ile razy zmaleje siła między ładunkami, gdy odległość wzrośnie trzykrotnie?

    Odległość między dwoma ładunkami punktowymi zwiększono \(3\) razy. Ile razy zmalała siła ich oddziaływania?

    Sprawdź odpowiedź i zobacz rozwiązanie
  5. Łatwe · nr 4313

    Ładunek kulek +9 nC i −3 nC po ich zetknięciu i rozsunięciu

    Dwie jednakowe metalowe kulki mają ładunki \(9\ \text{nC}\) i \(-3\ \text{nC}\). Kulki zetknięto i rozsunięto. Jaki ładunek ma teraz każda z nich?

    Sprawdź odpowiedź i zobacz rozwiązanie
  6. Łatwe · nr 3623

    Jaką pracę wykonuje pole, przenosząc ładunek między punktami o potencjałach 120 V i 20 V?

    Ładunek \(3\ \mu\text{C}\) przemieszcza się w polu elektrycznym z punktu o potencjale \(120\ \text{V}\) do punktu o potencjale \(20\ \text{V}\). Jaką pracę wykonują siły pola? Wynik podaj w milidżulach.

    Sprawdź odpowiedź i zobacz rozwiązanie

Więcej zadań z elektrostatyki

Elektrostatyka opisuje pole na dwa sposoby: natężeniem, które jest wektorem, i potencjałem, który jest liczbą ze znakiem. Druga część działu to kondensator.

Co rozpoznajesz w treści

Zetknięcie jednakowych kulek oznacza, że ładunek się sumuje i dzieli po równo: \(+6\ \text{nC}\) i \(-2\ \text{nC}\) dają po \(+2\ \text{nC}\). Dwa ładunki i pytanie o siłę to prawo Coulomba. Pytanie o punkt w przestrzeni to natężenie albo potencjał. Płytki i napięcie to pole jednorodne i kondensator.

Ładunki i pola w liczbach

Przyjmujemy \(k = 9\cdot 10^9\ \text{N}\cdot\text{m}^2/\text{C}^2\).

  • Coulomb: \(2\ \mu\text{C}\) i \(3\ \mu\text{C}\) w odległości \(10\ \text{cm}\): \(F = \frac{k q_1 q_2}{r^2} = 5{,}4\ \text{N}\)
  • ładunek \(4\ \text{nC}\), \(r = 20\ \text{cm}\): \(E = \frac{k Q}{r^2} = 900\ \text{N/C}\), \(V = \frac{k Q}{r} = 180\ \text{V}\)
  • pole jednorodne: \(100\ \text{V}\) na \(2\ \text{cm}\): \(E = 5000\ \text{V/m}\); ładunek \(2\ \mu\text{C}\) przesunięty między płytkami: \(W = q U = 2\cdot 10^{-4}\ \text{J}\)
  • kondensator \(10\ \mu\text{F}\) przy \(12\ \text{V}\): \(Q = 120\ \mu\text{C}\), energia \(\frac{C U^2}{2} = 0{,}72\ \text{mJ}\)

Pomyłki przy polach i kondensatorach

  • Wektor kontra liczba. W połowie odcinka między dwoma ładunkami \(+1\ \text{nC}\) odległymi o 20 cm natężenie wynosi zero, a potencjał \(180\ \text{V}\), bo pola się znoszą, a potencjały dodają.
  • Dwa razy dalej natężenie jest 4 razy mniejsze, a potencjał 2 razy.
  • Przedrostki: \(\mu\text{C}\) zapisane jak \(\text{mC}\) w przykładzie Coulomba daje milion razy większą siłę.
  • Kondensatory łączy się odwrotnie niż oporniki: 2 μF i 3 μF to równolegle 5 μF, a szeregowo 1,2 μF.
  • Podłączony czy odłączony. Dielektryk o \(\varepsilon_r = 2\) przy podłączonym źródle podwaja ładunek, a przy odłączonym dwukrotnie obniża napięcie.

Co po czym

Łatwe to elektryzowanie, ładunek elementarny i proste pole. Średnie to Coulomb, superpozycja, potencjał i pole jednorodne, jak w typowym zadaniu maturalnym. W Trudnych liczysz energię kondensatora, łączenie i ruch ładunku w polu. Wyzwanie to równowaga ładunków, trudniejsza superpozycja i układy z dielektrykiem.

Lekcja o polu elektrycznym i kondensatorze porządkuje pojęcia, a ruch ładunku w polu łączy je z mechaniką. Stałe są na karcie wzorów.