Algebra liniowaŚrednieZadanie nr 1605

Ile spośród 64 górnotrójkątnych macierzy 3×3 o wyrazach 0 i 1 jest diagonalizowalnych

Diagonalizacja macierzy Poziom pierwszego roku studiów

Rozważamy wszystkie \(2^6=64\) macierze górnotrójkątne postaci podanej poniżej, w których każda z liczb \(a,b,c,d,f,g\) jest równa \(0\) albo \(1\). Ile spośród nich jest diagonalizowalnych nad \(\mathbb{R}\)?

\[\begin{pmatrix} a & b & c \\ 0 & d & f \\ 0 & 0 & g \end{pmatrix}\]

+10 pkt za pierwsze rozwiązanie na koncie

Zapis: ułamki (3/4), pierwiastki (2sqrt(3)), pi/6.

Jak rozwiązać to zadanie?

Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę

Wartości własne macierzy trójkątnej to wyrazy jej przekątnej. Macierz jest diagonalizowalna dokładnie wtedy, gdy dla każdej wartości własnej wymiar przestrzeni własnej jest równy krotności tej wartości. Rozpatrz osobno możliwe układy przekątnej \((a,d,g)\).

Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
  1. Wyrazy przekątnej należą do \(\{0,1\}\), więc albo wszystkie są równe, albo dokładnie dwa są równe. Gdy \(a=d=g=\lambda\), diagonalizowalność oznacza \(M=\lambda I\), czyli \(b=c=f=0\): \(2\) macierze.
  2. \(a=d\ne g\) (przekątne \(0,0,1\) i \(1,1,0\)): \(M-aI=\begin{pmatrix}0&b&c\\0&0&f\\0&0&g-a\end{pmatrix}\) z \(g-a\ne0\) musi mieć rząd \(1\), co zachodzi dokładnie wtedy, gdy \(b=0\). Wybór \(c,f\) dowolny: \(2\cdot4=8\) macierzy.
  3. \(d=g\ne a\) (przekątne \(1,0,0\) i \(0,1,1\)): \(M-dI=\begin{pmatrix}a-d&b&c\\0&0&f\\0&0&0\end{pmatrix}\) ma rząd \(1\) dokładnie wtedy, gdy \(f=0\). Wybór \(b,c\) dowolny: \(8\) macierzy.
  4. \(a=g\ne d\), \(\delta=d-a=\pm1\): \(M-aI=\begin{pmatrix}0&b&c\\0&\delta&f\\0&0&0\end{pmatrix}\) ma rząd \(1\) dokładnie wtedy, gdy \(bf-c\delta=0\), czyli \(c=\delta bf\). Dla przekątnej \(0,1,0\) (\(\delta=1\)): \(c=bf\) zawsze należy do \(\{0,1\}\) — \(4\) macierze. Dla przekątnej \(1,0,1\) (\(\delta=-1\)): \(c=-bf\) wymaga \(bf=0\), \(c=0\) — \(3\) macierze.
  5. Razem: \(2+8+8+4+3=25\).

Odpowiedź: \(25\)

Czego warto się nauczyć?

Algebra liniowa to język geometrii i fizyki kwantowej: wektory, macierze i przekształcenia. W zadaniach mnożysz macierze, liczysz wyznaczniki i wartości własne, rozwiązujesz układy równań i opisujesz obroty, rzuty i symetrie.

Więcej zadań z algebry liniowej →

Podobne zadania