TrygonometriaTrudneZadanie nr 1743
Całkowite a, dla których sin x + cos x + a sin x cos x = 1 ma cztery rozwiązania
Dla ilu liczb całkowitych \(a\) z przedziału \([-10, 10]\) równanie
\(\sin x + \cos x + a\sin x\cos x = 1\)
ma w przedziale \([0, 2\pi)\) dokładnie cztery rozwiązania?
Świetnie.
Jak rozwiązać to zadanie?
Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę
Podstaw \(t = \sin x + \cos x\) i wyraź \(\sin x\cos x\) przez \(t\). Ustal, ile rozwiązań \(x\) odpowiada jednej wartości \(t\).
Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
- Niech \(t = \sin x + \cos x = \sqrt{2}\sin\left(x + \frac{\pi}{4}\right) \in [-\sqrt{2}, \sqrt{2}]\). Wtedy \(\sin x\cos x = \frac{t^2 - 1}{2}\), a równanie przyjmuje postać \(t - 1 + \frac{a}{2}(t - 1)(t + 1) = 0\), czyli \((t - 1)\left(1 + \frac{a(t + 1)}{2}\right) = 0\).
- Dla \(x \in [0, 2\pi)\) każda wartość \(t \in (-\sqrt{2}, \sqrt{2})\) odpowiada dokładnie dwóm wartościom \(x\), a \(t = \pm\sqrt{2}\) — jednej. Czynnik \(t = 1\) daje zawsze dwa rozwiązania: \(x = 0\) i \(x = \frac{\pi}{2}\).
- Dla \(a = 0\) jest tylko \(t = 1\), czyli dwa rozwiązania. Dla \(a \ne 0\) drugi czynnik daje \(t_2 = -1 - \frac{2}{a}\). Cztery rozwiązania otrzymujemy wtedy i tylko wtedy, gdy \(t_2 \in (-\sqrt{2}, \sqrt{2})\) i \(t_2 \ne 1\) (dla \(t_2 = \pm\sqrt{2}\) są trzy, a dla \(t_2 = 1\), czyli \(a = -1\), tylko dwa).
- Warunek \(-\sqrt{2} < -1 - \frac{2}{a} < \sqrt{2}\) jest równoważny \(-(1 + \sqrt{2}) < \frac{2}{a} < \sqrt{2} - 1\). Dla \(a > 0\) oznacza to \(a > \frac{2}{\sqrt{2} - 1} = 2 + 2\sqrt{2} \approx 4{,}83\), a dla \(a < 0\): \(a < -\frac{2}{1 + \sqrt{2}} = 2 - 2\sqrt{2} \approx -0{,}83\).
- Liczby całkowite z \([-10, 10]\) spełniające warunek: \(a \in \{5, 6, \ldots, 10\}\) (\(6\) liczb) oraz \(a \in \{-10, \ldots, -2\}\) (\(9\) liczb, bo \(a = -1\) odpada). Razem \(15\).
Odpowiedź: \(15\)
Czego warto się nauczyć?
Trygonometria łączy geometrię z algebrą. W zadaniach dnia ćwiczysz wartości funkcji, tożsamości i równania na przedziale.