Układy równańWyzwanieZadanie nr 3786
Układ z ilorazami potęg 8 i 2 oraz równaniem 2x + y² = 8
Wyznacz wszystkie pary liczb rzeczywistych \((x,y)\) spełniające układ równań
\(x\cdot\dfrac{8^x-2^y}{8^x+2^y}=y\cdot\dfrac{8^y-2^x}{8^y+2^x}\quad\text{oraz}\quad 2x+y^2=8.\)
Podaj sumę wartości \(x^2+y^2\) po wszystkich rozwiązaniach \((x,y)\).
Świetnie.
Jak rozwiązać to zadanie?
Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę
Zapisz iloraz \(\frac{8^x-2^y}{8^x+2^y}\) jako \(T(3x-y)\) dla pewnej nieparzystej funkcji rosnącej \(T\) i podstaw \(u=3x-y\), \(v=3y-x\). Wykaż, że pierwsze równanie wymusza \(|u|=|v|\).
Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
- Ponieważ \(\frac{e^p-e^q}{e^p+e^q}=\operatorname{tgh}\frac{p-q}{2}\), mamy \(\frac{8^x-2^y}{8^x+2^y}=T(3x-y)\), gdzie \(T(s)=\operatorname{tgh}\frac{s\ln2}{2}\) jest nieparzysta, rosnąca i \(|T|<1\). Niech \(u=3x-y\), \(v=3y-x\); wtedy \(x=\frac{3u+v}8\), \(y=\frac{u+3v}8\) i równanie przyjmuje postać \((3u+v)T(u)=(u+3v)T(v)\).
- Przypuśćmy, że \(|u|>|v|\); zmieniając znaki obu zmiennych (równanie się nie zmienia) możemy przyjąć \(u>|v|\). Wtedy lewa strona \((3u+v)T(u)>0\). Jeśli \(v\ge0\), to \(3u+v>u+3v\ge0\) i \(T(u)>T(v)\ge0\), więc lewa strona jest większa. Jeśli \(v<0\) i \(u+3v\ge0\), prawa strona jest \(\le0\). Jeśli \(v<0\) i \(u+3v<0\), to \(|u+3v|=3|v|-u<3u-|v|=3u+v\) oraz \(|T(v)|<T(u)\), więc znów prawa strona jest mniejsza. Sprzeczność; symetrycznie \(|v|>|u|\) jest niemożliwe.
- Zatem \(u=v\) (czyli \(x=y\)) lub \(u=-v\) (czyli \(x=-y\)); oba przypadki spełniają równanie (dla \(x=-y\) obie strony to \(x\,T(4x)\)).
- Dla \(x=y\): \(y^2+2y-8=0\), \(y\in\{2,-4\}\) — pary \((2,2)\), \((-4,-4)\). Dla \(x=-y\): \(y^2-2y-8=0\), \(y\in\{4,-2\}\) — pary \((-4,4)\), \((2,-2)\).
- Suma wartości \(x^2+y^2\): \(8+32+32+8=80\).
Odpowiedź: \(80\)
Czego warto się nauczyć?
Układ równań to kilka warunków spełnionych jednocześnie. Na maturze to przede wszystkim układy liniowe i zadania tekstowe, a na rozszerzeniu — przecięcia prostej z parabolą lub okręgiem.