Bryła sztywnaŚrednieZadanie nr 3236
Na jaką wysokość wtoczy się kula pędząca z prędkością 5 m/s?
Jednorodna kula toczy się bez poślizgu z prędkością \(5\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}}\) i wtacza się (nadal bez poślizgu) na wzniesienie. Na jaką największą wysokość się wzniesie? Przyjmij \(g = 9{,}81\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}^2}\), moment bezwładności kuli \(I = \tfrac25 m r^2\). Wynik podaj z dokładnością do \(0{,}01\ \text{m}\).
Świetnie.
Jak rozwiązać to zadanie?
Karta wzorów: Bryła sztywna
- moment siły
- \(M = r F \sin\alpha\)
- równowaga
- \(\textstyle\sum \vec F = 0,\quad \sum M = 0\)
- II zasada dla ruchu obrotowego
- \(M = I \varepsilon\)
- energia i moment pędu
- \(E_{obr} = \tfrac{I \omega^2}{2},\quad L = I \omega\)
- momenty bezwładności
- \(\text{obręcz: } m r^2,\quad \text{walec: } \tfrac12 m r^2,\quad \text{kula: } \tfrac25 m r^2,\quad \text{pręt (środek): } \tfrac{1}{12} m l^2\)
- twierdzenie Steinera
- \(I = I_s + m d^2\)
- toczenie bez poślizgu
- \(v = \omega r\)
Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę
Na wysokość zamienia się cała energia kinetyczna: ruchu postępowego i obrotowego.
Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
- \(E_k = \tfrac12 m v^2 + \tfrac12 \cdot \tfrac25 m r^2 \cdot \tfrac{v^2}{r^2} = \tfrac{7}{10} m v^2\).
- \(m g h = \tfrac{7}{10} m v^2\), więc \(h = \tfrac{7 v^2}{10 g} = \tfrac{175}{98{,}1}\).
- Odpowiedź: około \(1{,}78\ \text{m}\) — więcej niż \(\tfrac{v^2}{2g} \approx 1{,}27\ \text{m}\) dla ślizgającego się klocka.
Odpowiedź: \(\tfrac{7 v^2}{10 g} \approx 1{,}78\ \text{m}\)
Czego warto się nauczyć?
Bryła sztywna obraca się pod wpływem momentów sił. Zadania od dźwigni z podstawówki po toczące się walce z matury rozszerzonej.