Bryła sztywnaŚrednieZadanie nr 3134
Przyspieszenie ciężarka na nici nawiniętej na obracający się walec
Na jednorodny walec o masie \(2\ \text{kg}\), który może obracać się bez tarcia wokół poziomej osi, nawinięto nieważką nić. Na jej końcu wisi ciężarek o masie \(1\ \text{kg}\). Oblicz przyspieszenie opadającego ciężarka. Przyjmij \(g = 10\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}^2}\).
Świetnie.
Jak rozwiązać to zadanie?
Karta wzorów: Bryła sztywna
- moment siły
- \(M = r F \sin\alpha\)
- równowaga
- \(\textstyle\sum \vec F = 0,\quad \sum M = 0\)
- II zasada dla ruchu obrotowego
- \(M = I \varepsilon\)
- energia i moment pędu
- \(E_{obr} = \tfrac{I \omega^2}{2},\quad L = I \omega\)
- momenty bezwładności
- \(\text{obręcz: } m r^2,\quad \text{walec: } \tfrac12 m r^2,\quad \text{kula: } \tfrac25 m r^2,\quad \text{pręt (środek): } \tfrac{1}{12} m l^2\)
- twierdzenie Steinera
- \(I = I_s + m d^2\)
- toczenie bez poślizgu
- \(v = \omega r\)
Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę
Dla ciężarka \(m g - N = m a\); dla walca \(N r = I \varepsilon\), \(I = \tfrac12 M r^2\), \(\varepsilon = \tfrac{a}{r}\).
Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
- Z równania walca: \(N r = \tfrac12 M r^2 \cdot \tfrac{a}{r}\), więc \(N = \tfrac12 M a = a\) (w niutonach, dla \(M = 2\ \text{kg}\)).
- Ciężarek: \(m g - N = m a\), czyli \(10 - a = a\).
- \(a = 5\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}^2}\) (ogólnie \(a = \tfrac{m g}{m + M/2}\)).
- Odpowiedź: \(5\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}^2}\).
Odpowiedź: \(5\ \text{m/s²}\)
Czego warto się nauczyć?
Bryła sztywna obraca się pod wpływem momentów sił. Zadania od dźwigni z podstawówki po toczące się walce z matury rozszerzonej.