Bryła sztywnaTrudneZadanie nr 3951
Droga poślizgu kuli do kręgli puszczonej bez obrotu
Jednorodną kulę do kręgli puszczono po torze z prędkością \(8\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}}\) tak, że początkowo ślizga się bez obrotu. Współczynnik tarcia kinetycznego kuli o tor wynosi \(0{,}1\). Jaką drogę przebędzie kula, zanim zacznie toczyć się bez poślizgu? Przyjmij \(g = 9{,}81\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}^2}\). Wynik podaj z dokładnością do \(0{,}1\ \text{m}\).
Świetnie.
Jak rozwiązać to zadanie?
Karta wzorów: Bryła sztywna
- moment siły
- \(M = r F \sin\alpha\)
- równowaga
- \(\textstyle\sum \vec F = 0,\quad \sum M = 0\)
- II zasada dla ruchu obrotowego
- \(M = I \varepsilon\)
- energia i moment pędu
- \(E_{obr} = \tfrac{I \omega^2}{2},\quad L = I \omega\)
- momenty bezwładności
- \(\text{obręcz: } m r^2,\quad \text{walec: } \tfrac12 m r^2,\quad \text{kula: } \tfrac25 m r^2,\quad \text{pręt (środek): } \tfrac{1}{12} m l^2\)
- twierdzenie Steinera
- \(I = I_s + m d^2\)
- toczenie bez poślizgu
- \(v = \omega r\)
Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę
Tarcie hamuje ruch postępowy (\(a = -\mu g\)) i jednocześnie rozkręca kulę (\(\varepsilon = \tfrac{5\mu g}{2R}\)). Poślizg ustaje, gdy \(v = \omega R\).
Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
- Ruch postępowy: \(v = v_0 - \mu g t\). Obrót: \(I\varepsilon = \mu m g R\), \(I = \tfrac25 m R^2\), więc \(\omega R = \tfrac52\mu g t\).
- Koniec poślizgu: \(v_0 - \mu g t = \tfrac52\mu g t\), czyli \(t_1 = \tfrac{2v_0}{7\mu g} \approx 2{,}330\ \text{s}\); wtedy \(v_1 = \tfrac57 v_0\).
- Droga: \(s = v_0 t_1 - \tfrac12\mu g t_1^2 = \tfrac{12 v_0^2}{49\mu g}\).
- \(s = \tfrac{12 \cdot 64}{49 \cdot 0{,}981} \approx 15{,}98\ \text{m}\).
- Odpowiedź: około \(16{,}0\ \text{m}\) (dalej kula toczy się z prędkością około \(5{,}71\ \tfrac{\text{m}}{\text{s}}\)).
Odpowiedź: \(\tfrac{12 v_0^2}{49\mu g} \approx 16{,}0\ \text{m}\)
Czego warto się nauczyć?
Bryła sztywna obraca się pod wpływem momentów sił. Zadania od dźwigni z podstawówki po toczące się walce z matury rozszerzonej.