PlanimetriaWyzwanieZadanie nr 3697

Okrąg wpisany w kąt A i wewnętrznie styczny do okręgu opisanego w trójkącie 13–14–15

Okręgi styczne Zadania konkursoweZadania olimpijskie

W trójkącie \(ABC\) mamy \(AB=13\), \(BC=14\), \(CA=15\). Okrąg \(\omega\) jest styczny do odcinków \(AB\) i \(AC\) oraz wewnętrznie styczny do okręgu opisanego na trójkącie \(ABC\). Oblicz promień okręgu \(\omega\).

+18 pkt za pierwsze rozwiązanie na koncie

Zapis: ułamki (3/4), pierwiastki (2sqrt(3)), pi/6.

Jak rozwiązać to zadanie?

Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę

Środek \(\omega\) leży na dwusiecznej kąta \(A\). Zapisz warunek styczności wewnętrznej jako równość odległości środków i zastosuj twierdzenie cosinusów w trójkącie: środek okręgu opisanego, \(A\), środek \(\omega\).

Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
  1. Niech \(J\) będzie środkiem \(\omega\), \(AJ=t\), \(\rho\) — promień. \(J\) leży na dwusiecznej kąta \(A\), więc \(\rho=t\sin\frac A2\). Niech \(O\), \(R\) — środek i promień okręgu opisanego; styczność wewnętrzna to \(OJ=R-\rho\).
  2. Kąt między \(AO\) a dwusieczną wynosi \(\frac{|B-C|}2\) (bo \(\angle OAB=90^\circ-C\)). Z twierdzenia cosinusów: \(R^2+t^2-2Rt\cos\frac{B-C}2=\bigl(R-t\sin\frac A2\bigr)^2\), skąd \(t\cos^2\frac A2=2R\bigl(\cos\frac{B-C}2-\cos\frac{B+C}2\bigr)=4R\sin\frac B2\sin\frac C2\).
  3. Zatem \(\rho=t\sin\frac A2=\frac{4R\sin\frac A2\sin\frac B2\sin\frac C2}{\cos^2\frac A2}=\frac{r}{\cos^2\frac A2}\), gdzie \(r\) — promień okręgu wpisanego.
  4. Dla \(a=14\), \(b=15\), \(c=13\): \(s=21\), pole \(84\), \(r=4\), \(\cos^2\frac A2=\frac{s(s-a)}{bc}=\frac{21\cdot7}{195}=\frac{49}{65}\). Punkty styczności leżą na bokach, bo \(AK=t\cos\frac A2=\frac{65}{7}<13\).
  5. \(\rho=4\cdot\frac{65}{49}=\frac{260}{49}\).

Odpowiedź: \(260/49\)

Czego warto się nauczyć?

Geometria płaska: trójkąty, czworokąty, okręgi i wielokąty. Dobry rysunek to połowa rozwiązania.

Więcej zadań z planimetrii →

Podobne zadania