Fizyka jądrowaTrudneZadanie nr 3967
Energia neutronu z reakcji deuter–tryt wylatującego prostopadle do wiązki
Deuterony o energii kinetycznej \(2{,}00\ \text{MeV}\) bombardują spoczywające jądra trytu; zachodzi reakcja \(\text{D} + \text{T} \to {}^4\text{He} + n\), w której wydziela się energia \(Q = 17{,}59\ \text{MeV}\). Jaką energię kinetyczną mają neutrony wylatujące prostopadle do kierunku wiązki deuteronów? Masy: neutron \(1{,}00866\ \text{u}\), deuteron \(2{,}01410\ \text{u}\), cząstka alfa \(4{,}00260\ \text{u}\). Obliczenia przeprowadź nierelatywistycznie. Wynik podaj w MeV z dokładnością do \(0{,}01\ \text{MeV}\).
Świetnie.
Jak rozwiązać to zadanie?
Karta wzorów: Fizyka jądrowa
- prawo rozpadu
- \(N = N_0 \left(\tfrac12\right)^{t/T_{1/2}}\)
- aktywność
- \(A = \lambda N,\quad \lambda = \tfrac{\ln 2}{T_{1/2}}\)
- rozpady
- \(\alpha:\ A - 4,\ Z - 2;\quad \beta^-:\ Z + 1;\quad \beta^+:\ Z - 1\)
- energia wiązania
- \(E = \Delta m\, c^2,\quad 1\ \text{u} \cdot c^2 \approx 931{,}5\ \text{MeV}\)
Potrzebujesz pomocy? Pokaż wskazówkę
Gdy neutron leci prostopadle do wiązki, pędy deuteronu i neutronu są prostopadłe, a pęd cząstki alfa jest przeciwprostokątną trójkąta pędów. Wyraź energię cząstki alfa przez \(p^2 = 2mT\).
Chcesz poznać sposób? Rozwiązanie krok po kroku
- Pęd: \(\vec p_d = \vec p_\alpha + \vec p_n\) i \(\vec p_n \perp \vec p_d\), więc \(p_\alpha^2 = p_d^2 + p_n^2\).
- Z \(p^2 = 2mT\): \(T_\alpha = \tfrac{m_dT_d + m_nT_n}{m_\alpha}\).
- Energia: \(T_d + Q = T_n + T_\alpha\), więc \(T_n\left(1 + \tfrac{m_n}{m_\alpha}\right) = Q + T_d\left(1 - \tfrac{m_d}{m_\alpha}\right)\).
- \(T_n = \tfrac{17{,}59 + 2{,}00\cdot 0{,}49680}{1{,}25200}\ \text{MeV} \approx 14{,}84\ \text{MeV}\).
- Odpowiedź: około \(14{,}84\ \text{MeV}\).
Odpowiedź: \(\tfrac{Q + T_d(1 - m_d/m_\alpha)}{1 + m_n/m_\alpha} \approx 14{,}84\ \text{MeV}\)
Czego warto się nauczyć?
Jądro atomowe kryje ogromną energię. Rozpady promieniotwórcze, datowanie węglem C-14, elektrownie jądrowe i energia gwiazd — liczone krok po kroku.